Trạm vũ trụ rò rỉ, phi hành gia ra ngồi trong xe

6 phút đọc English
Featured image for Trạm vũ trụ rò rỉ, phi hành gia ra ngồi trong xe

Tôi có một nỗi sợ hơi vô lý với nhà cũ.

Nhà cũ trông đẹp trong ảnh, nhưng khi ở thực tế thì bạn mới biết mình đang mua thêm một công việc bán thời gian nữa. Cuối tuần là đi tìm chỗ hở, bịt khe gỗ sàn, nghe tiếng ống nước kêu những âm thanh mà ống nước không nên kêu.

Ít nhất ở nhà, bạn còn có thể bước ra sân.

Thứ Sáu tuần trước, năm phi hành gia trên Trạm Vũ trụ Quốc tế ISS nhận lệnh làm đúng cái việc tương đương trên quỹ đạo: ra ngồi trong xe chờ. Họ leo vào tàu SpaceX Crew Dragon đang neo đậu, mặc áo vũ trụ, đóng nắp. Bên ngoài, hai phi hành gia Nga đang cố vá chỗ rò rỉ trong module Zvezda.

Chuyện trong một câu

Đường hầm PrK trong module Nga Zvezda đang rò rỉ không khí với tốc độ tăng gấp đôi, từ khoảng 450 lên gần 900 gram mỗi ngày, buộc phi hành đoàn phải lánh vào tàu SpaceX Crew Dragon neo đậu và chờ trong lúc hai phi hành gia Nga thực hiện sửa chữa khẩn cấp.

Tại sao bài này lên top HN

ISS đã 25 tuổi. Nó được xây dựng với giả định rằng chúng ta sẽ thay thế nó, nhưng giống như phần mềm legacy ở ngân hàng, hợp đồng cứ được gia hạn vì xây cái mới quá tốn kém và phức tạp về mặt chính trị.

Thế là vá tiếp.

Thread trên HN leo nhanh vì nó chạm đúng dây thần kinh của mọi kỹ sư phần mềm: nỗi kinh hoàng về một bug cũ, priority thấp, đột nhiên chuyển thành high-priority vào chiều thứ Sáu.

Nhiều năm nay, rò rỉ trong đường hầm PrK là vấn đề đã biết. Khoảng 450 gram không khí mỗi ngày - không nhằm nhò gì trong quy mô một trạm vũ trụ, có bình dự trữ bù lại. Nó chỉ là một dòng nhỏ trong bảng theo dõi bảo trì.

Cho đến khi không còn nhỏ nữa.

Khi tốc độ tăng gấp đôi, Roscosmos quyết định đã đến lúc sửa khẩn cấp. Vì việc sửa phải làm trực tiếp trên đường hầm, NASA không chấp nhận rủi ro. Họ ra lệnh cả phi hành đoàn vào tàu thoát hiểm.

Đây là khoảnh khắc “fix production trực tiếp” đỉnh cao nhất có thể có, ngoại trừ production đang ở độ cao 400 km, di chuyển 28.000 km/h.

Góc nhìn từ phần bình luận

Phần bình luận trên HN nhanh chóng chia thành hai phe: những người hỏi ngây thơ và những người thực dụng đến lạnh người.

Câu hỏi phổ biến nhất là: Khoan, ISS chẳng phải có cửa khoang áp suất sao? Sao không đóng cửa khu Nga lại rồi tiếp tục sinh hoạt bình thường ở khu Mỹ?

Câu trả lời, theo các bình luận của những người am hiểu không gian, là vấn đề về đường đi. ISS không có loại cửa trượt tự động như trong phim khoa học viễn tưởng. Cửa của nó là loại thủ công, nặng, và phức tạp.

Nhưng quan trọng hơn: nếu module Nga mất áp suất, nó có thể chặn mất lối đến tàu thoát hiểm. Nếu bạn ở khu Mỹ mà con đường ra tàu Dragon bị chặn bởi chân không, bạn kẹt luôn. Bạn không lánh nạn trong trạm vì muốn ở gần cửa. Bạn ngồi ngay trong xe, áo vũ trụ mặc sẵn, vì nếu miếng vá thất bại thảm hại, nhiệm vụ duy nhất của bạn là nổ máy, tách ra, về nhà.

Đây là nhắc nhở thẳng thừng về những ràng buộc vật lý của không gian. Ở văn phòng hiện đại, nếu tòa nhà cháy, bạn chạy xuống cầu thang. Trên quỹ đạo, nếu tường nứt, bạn ngồi trong xe với máy đang chạy.

Đọc gốc nếu / Bỏ qua nếu

Đọc bài gốc nếu bạn…Bỏ qua nếu bạn…
Muốn hiểu bố cục đường hầm PrK trong module ZvezdaTrông đợi cảnh mất áp suất nổ bùng như trong phim
Quan tâm đến vật lý của vết nứt micro trong kim loại không gianNghĩ ISS sắp rơi khỏi quỹ đạo ngay bây giờ
Muốn xem SpaceX Dragon hoạt động như tàu thoát hiểm thực sựChỉ quan tâm đến các sứ mệnh không gian sâu lên Sao Hỏa

Điều tôi rút ra

Có một vẻ đẹp nhất định trong sự nhàm chán của ngành hàng không vũ trụ ngày nay.

Thập niên 60, mỗi sứ mệnh là sự kiện quốc gia. Ngày nay, năm phi hành gia ngồi trong tàu SpaceX chờ vá rò rỉ hầu như không tạo ra sóng trên bản tin tối. Nó chỉ lên front page HN vì dân kỹ thuật thích đọc về hệ thống phức tạp hỏng theo cách có thể đoán trước được.

ISS là kỳ tích kỹ thuật quốc tế, nhưng nó cũng nhắc nhở rằng mọi thứ chúng ta xây dựng đều sẽ mục nát. Chúng ta đang cố giữ cho một cỗ máy từ thập niên 90 hoạt động trong môi trường khắc nghiệt nhất mà con người biết đến, bằng keo bịt và hi vọng.

Lần tới khi bạn bực bội với một codebase legacy không thể refactor, hãy nghĩ đến phi hành đoàn Crew-12. Ít nhất khi database của bạn rò rỉ, bạn không phải ngồi trong xe đội mũ bảo hiểm.


Thảo luận trên Hacker News · Nguồn: bbc.com · Đăng bởi janpot

Hoang Yell

Một nhà phát triển phần mềm và là người kể chuyện kỹ thuật. Tôi đọc Hacker News mỗi ngày và kể lại những câu chuyện hay nhất ở đây — bằng tiếng Việt và tiếng Anh, cho người tò mò nhưng không có thời gian.